Năm Nở

Người đưa tiếng cười lên sân khấu cải lương

Năm Nở, tên thật là Lê Hoài Nở, sinh năm 1909 tại Tân Hưng, Lai Vung, Sa Đéc, nay thuộc Đồng Tháp. Xuất thân trong một gia đình có điều kiện, ông được học hành rồi trở thành thầy giáo. Tuy nhiên, tình yêu đờn ca tài tử và năng khiếu biểu diễn đã đưa ông rời nghề dạy học để gắn bó với sân khấu.

Năm 1938, ông gia nhập gánh Nam Hưng và nhanh chóng được biết đến như một kép có học thức, biết đàn và có giọng ca sâu lắng. Năm 1940, ông cùng Năm Châu và Tám Bang thành lập gánh hát Năm Châu. Tại đây, ông bắt đầu khẳng định sở trường viết tuồng xã hội và trào phúng.

Tuồng xã hội và tinh thần châm biếm

Các vở Những kẻ vứt đi, Thử yêu chồng, Hội yêu chồng, Vó ngựa truy phong và Khi người điên biết yêu cho thấy cách Năm Nở dùng tiếng cười để soi chiếu những nghịch lý trong gia đình và xã hội. Khi thành lập đoàn Sống Mới năm 1948, ông tiếp tục viết những vở như Anh chị ăn mày, Nỗi lòng chị bếp và Thử làm vợ bé, nhưng nội dung châm biếm cũng khiến đoàn nhiều lần gặp trở ngại trong việc biểu diễn.

Năm Nở còn là một trong những người tham gia xây dựng Hội Nghệ sĩ Ái hữu Tương tế và từng giảng dạy tại Trường Quốc gia Âm nhạc và Kịch nghệ Sài Gòn. Vai trò của ông vì thế không chỉ nằm ở sáng tác mà còn ở việc tạo môi trường nghề nghiệp, truyền kinh nghiệm cho lớp nghệ sĩ kế tiếp.

Một cuộc đời nhiều nghịch cảnh

Năm Nở qua đời ngày 25 tháng 5 năm 2000 tại Thành phố Hồ Chí Minh. Cuộc đời ông trải qua nhiều biến động, nhưng tinh thần trào phúng, sự sắc sảo và lòng tự trọng nghề nghiệp vẫn làm nên vị trí riêng của một soạn giả tiền phong.

Cập nhật gần nhất: 01/11/2026