Tám Danh

Nghệ sĩ đa tài của thế hệ tiền phong

Tám Danh, tên thật là Nguyễn Phương Danh, sinh ngày 30 tháng 6 năm 1901 tại Nhơn Nghĩa, Phong Điền, Cần Thơ. Từ những sinh hoạt nhạc lễ và môi trường đờn ca ở quê nhà, ông sớm học võ, học đàn và rèn luyện khả năng diễn xuất. Năm mười bảy tuổi, Tám Danh bắt đầu theo nghề và nhanh chóng trở thành kép chính được nhiều gánh hát chú ý.

Trong thời gian cộng tác với gánh Phước Cương, ông ghi dấu qua những vai như Vương Tư Đồ trong Phụng Nghi Đình và Tề Thiên Đại Thánh trong Mẫu Đơn Tiên. Năm 1931, ông cùng đoàn lưu diễn tại hội chợ Paris, góp phần giới thiệu cải lương Việt Nam với khán giả quốc tế. Sau khi trở về, ông tham gia thành lập gánh Tiếng Chung và thử sức ở nhiều lĩnh vực khác, trong đó có đạo diễn điện ảnh.

Sân khấu gắn với trách nhiệm xã hội

Khi chiến tranh lan rộng, Tám Danh tham gia dàn dựng những chương trình văn nghệ yêu nước. Sau Cách mạng tháng Tám, ông hoạt động trong kháng chiến, từng đảm nhiệm công tác hành chính ở địa phương và tham gia Đoàn Văn nghệ Cửu Long. Sau đó ông tập kết ra Bắc, gắn bó với các đơn vị cải lương và công tác đào tạo.

Ở vai trò nhà giáo, ông chú trọng kết hợp vũ đạo, võ thuật và kỹ năng biểu diễn, giúp ngôn ngữ sân khấu cải lương thêm phong phú. Nhiều học trò của ông tiếp tục trở thành những gương mặt được công chúng biết đến.

Dấu ấn người thầy

Tám Danh qua đời ngày 9 tháng 3 năm 1976. Tên tuổi ông được nhớ đến như một nghệ sĩ tiên phong đã đi qua nhiều chặng đường của cải lương, từ gánh hát, chuyến lưu diễn quốc tế đến sân khấu cách mạng và sự nghiệp truyền nghề.

Cập nhật gần nhất: 01/11/2026